Hội thảo cấp quốc gia “50 năm khẳng định vị thế dẫn đầu trong đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao tại Việt Nam (HUB-L50)” đặt trọng tâm vào đổi mới giáo dục đại học, tăng cường liên kết nhà trường – doanh nghiệp và chuẩn bị nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu của ngành ngân hàng trong kỷ nguyên số.
Hội thảo HUB-L50 diễn ra chiều 26/8 tại Trường Đại học Ngân hàng TP.HCM, quy tụ đại diện cơ quan quản lý, nhà trường, ngân hàng thương mại, giảng viên và sinh viên. Các tham luận tập trung nhìn lại hành trình 50 năm đào tạo, đồng thời thảo luận những yêu cầu mới đối với nguồn nhân lực chất lượng cao trong bối cảnh công nghệ và chuyển đổi số đang làm thay đổi sâu sắc hoạt động ngân hàng.
Phát biểu tại hội thảo, GS.TS. Nguyễn Đức Trung, Hiệu trưởng Trường Đại học Ngân hàng TP.HCM, nhấn mạnh yêu cầu nhìn nhận chặng đường 50 năm không chỉ để ghi nhận thành quả mà còn nhằm xác lập hướng phát triển cho giai đoạn tiếp theo.
Theo ông, chiến lược phát triển của nhà trường cần có khả năng điều chỉnh linh hoạt trước những thay đổi của bối cảnh kinh tế – xã hội. Từ nền tảng đào tạo tài chính, ngân hàng truyền thống, trường đang mở rộng sang các lĩnh vực mới, hướng tới mô hình đại học đa lĩnh vực và liên ngành.
Một trong những nội dung được nhấn mạnh là sự kết hợp giữa kinh tế và công nghệ trong đào tạo. GS.TS. Nguyễn Đức Trung cho biết nhà trường định hướng sinh viên không chỉ nắm vững kiến thức chuyên ngành mà còn được trang bị năng lực công nghệ, dữ liệu và các công cụ số.
“Con người phải tích hợp được công nghệ”, ông nhấn mạnh, đồng thời cho rằng đây là yêu cầu ngày càng rõ nét đối với nguồn nhân lực ngành ngân hàng.
Theo định hướng này, sinh viên các ngành tài chính, ngân hàng, kế toán sẽ được bổ sung kiến thức về công nghệ, dữ liệu, lập trình, trí tuệ nhân tạo và blockchain. Mục tiêu là hình thành lực lượng lao động có khả năng kết nối kiến thức kinh tế với công nghệ, đáp ứng sự thay đổi nhanh của thị trường lao động.
Tại hội thảo, đại diện Trường Đại học Ngân hàng TP.HCM cũng chia sẻ về chiến lược phát triển đội ngũ giảng viên và nhà khoa học. Nhà trường hiện có hơn 600 cán bộ, trong đó tỷ lệ giáo sư, tiến sĩ ở mức cao; đồng thời chủ động thu hút các chuyên gia, nhà khoa học Việt Nam ở nước ngoài và quốc tế tham gia giảng dạy, nghiên cứu.
GS.TS. Nguyễn Đức Trung cho rằng trách nhiệm của giáo dục đại học không dừng ở việc cấp bằng mà phải bảo đảm giá trị lâu dài của tri thức được trang bị cho người học.
“Giáo dục thì phải có trách nhiệm với cả người học”, ông chia sẻ, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu xây dựng chương trình đào tạo có tính cập nhật, giúp người học thích ứng với những biến động dài hạn của thị trường lao động.
Quan điểm này cũng gắn với yêu cầu học tập suốt đời. Trong bối cảnh công nghệ liên tục thay đổi, giảng viên, nhà quản lý và người lao động đều phải duy trì năng lực cập nhật kiến thức, thay vì xem việc tốt nghiệp hay đạt học hàm, học vị là điểm kết thúc của quá trình học tập.
Một nội dung nổi bật khác của HUB-L50 là mối quan hệ giữa cơ sở đào tạo và doanh nghiệp. Đại diện Ngân hàng TMCP Quân đội (MB) cho rằng kết quả đào tạo nguồn nhân lực trong 50 năm qua cho thấy vai trò quan trọng của Trường Đại học Ngân hàng TP.HCM đối với hệ thống tài chính, ngân hàng và các doanh nghiệp liên quan.
Theo tham luận, sự kết nối giữa nhà trường và doanh nghiệp giúp thu hẹp khoảng cách giữa lý thuyết và thực hành, đồng thời rút ngắn thời gian để sinh viên thích nghi với môi trường làm việc sau khi tốt nghiệp.
Nghiên cứu được trình bày tại hội thảo sử dụng các mô hình liên kết nhà trường – doanh nghiệp, mô hình “tam xoắn” giữa nhà trường, doanh nghiệp và Nhà nước, cùng mô hình học tập kết hợp thực hành. Kết quả cho thấy sinh viên được tiếp cận sớm với thực tập, nghiên cứu ứng dụng và hoạt động thực tế có xu hướng nâng cao cơ hội việc làm cũng như khả năng phát triển nghề nghiệp.
Từ thực tiễn này, đại diện doanh nghiệp đề xuất ngân hàng tham gia sâu hơn vào quá trình xây dựng chương trình đào tạo ngay từ đầu, thay vì chỉ đánh giá chất lượng sinh viên sau khi hoàn thành khóa học.
“Ngay từ đầu thì cho tôi và chúng tôi sẵn sàng cử những chuyên gia, những cán bộ, những cấp quản lý của ngân hàng sang ngồi cùng với các thầy cô”, đại diện MB chia sẻ.
“Điểm nổi bật xuyên suốt 50 năm hình thành và phát triển của Trường Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh là luôn lấy đổi mới làm động lực. Động lực này gắn liền với quá trình đổi mới của nền kinh tế và ngành ngân hàng. Từ mô hình ngân hàng một cấp chuyển sang hai cấp, hội nhập kinh tế quốc tế cho đến chuyển đổi số hiện nay, nhà trường luôn chủ động cập nhật chương trình đào tạo. Không chỉ cung cấp nguồn nhân lực chất lượng cao, trường còn tích cực nghiên cứu, phản ứng kịp thời và tham mưu các chính sách quan trọng cho Ngân hàng Trung ương.” – Ông Nguyễn Đức Lệnh – Phó Giám đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Chi nhánh Khu vực II cho biết.
Bên cạnh đó, doanh nghiệp đề xuất phát triển không gian đào tạo số, giúp sinh viên tiếp cận dữ liệu và các tình huống nghiệp vụ thực tế. Mô hình giảng viên – doanh nghiệp hai chiều cũng được đưa ra, trong đó cán bộ ngân hàng có thể tham gia hoạt động giảng dạy, còn giảng viên có cơ hội trải nghiệm thực tế tại ngân hàng.
Từ các tham luận, HUB-L50 cho thấy đào tạo nhân lực ngân hàng đang chuyển từ yêu cầu “vững nghiệp vụ” sang mô hình nhân lực tích hợp giữa tài chính, công nghệ, dữ liệu, ngoại ngữ và năng lực thích ứng.
Đây cũng là định hướng được Trường Đại học Ngân hàng TP.HCM đặt ra trong chiến lược phát triển đến năm 2030, tầm nhìn 2045, với mục tiêu xây dựng hệ sinh thái đào tạo, nghiên cứu và hợp tác doanh nghiệp ngày càng sâu rộng.
Nguyễn Nam
